ಮಾನವ ಸಮಾಜದ ಒಂದು ಮೂಲಭೂತ ಗುಣವೇ ನಿಯಂತ್ರಣ. ಯಾವುದೇ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೂ ಅಲ್ಲಿ ಒಂದು ರೀತಿಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಪೋಷಕರು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಕರು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಉದ್ಯೋಗದಲ್ಲಿ ಮೇಲಧಿಕಾರಿಗಳು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಪದ್ದತಿಗಳು ಮತ್ತು ನಿಯಮಗಳು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತವೆ.
ಹೀಗಾಗಿ ಒಂದು ಪ್ರಶ್ನೆ ಸಹಜವಾಗಿ ಮೂಡುತ್ತದೆ:
ಅವರು ಯಾಕೆ ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತಾರೆ?
ನಿಯಂತ್ರಣದ ಹಿಂದೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮೂರು ಕಾರಣಗಳು ಕಾಣಿಸುತ್ತವೆ — ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಭಯ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರ.
ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ನಿಯಂತ್ರಣ
ಯಾವುದೇ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ನಡೆಯಬೇಕಾದರೆ ಒಂದು ಮಟ್ಟದ ನಿಯಂತ್ರಣ ಅಗತ್ಯ. ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಶಿಸ್ತು ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಶಿಕ್ಷಣ ಅಸ್ತವ್ಯಸ್ತವಾಗಬಹುದು. ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಮಗಳಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಪ್ರಯಾಣ ಅಪಾಯಕರವಾಗಬಹುದು. ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಮಗಳಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಕೆಲಸ ಅಸಂಘಟಿತವಾಗಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಲು ನಿಯಂತ್ರಣ ಒಂದು ಸಾಧನ. ಆದರೆ ಇದೇ ಸಾಧನ ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರದ ಸಾಧನವಾಗಬಹುದು.
ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ನಿಯಂತ್ರಣ
ರಾಜಕೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲೂ ನಿಯಂತ್ರಣ ಬಹಳ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವಹಿಸುತ್ತದೆ. ರಾಜ್ಯವು ಕಾನೂನುಗಳ ಮೂಲಕ ಸಮಾಜವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಒಂದು ಮಟ್ಟದವರೆಗೆ ಅಗತ್ಯವೂ ಆಗಿದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಕಾನೂನುಗಳಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಅರಾಜಕತೆ ಉಂಟಾಗಬಹುದು. ಆದರೆ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ನಿಯಂತ್ರಣ ಹೆಚ್ಚಾದಾಗ ಅದು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಕುಗ್ಗಿಸುವ ಶಕ್ತಿಯಾಗಬಹುದು.
ಮಾಧ್ಯಮಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದು, ಮಾತಿನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು, ವಿರೋಧ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸುವುದು — ಇವೆಲ್ಲವೂ ನಿಯಂತ್ರಣದ ಅತಿಯಾದ ರೂಪಗಳು. ಇದರಿಂದ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಆತ್ಮವೇ ದುರ್ಬಲವಾಗಬಹುದು.
ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ನಿಯಂತ್ರಣ
ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲೂ ನಿಯಂತ್ರಣದ ಪಾತ್ರ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ. ಔಷಧಿಗಳ ಗುಣಮಟ್ಟ, ಚಿಕಿತ್ಸಾ ವಿಧಾನಗಳು, ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳ ವ್ಯವಸ್ಥೆ — ಇವೆಲ್ಲಕ್ಕೂ ನಿಯಂತ್ರಣ ಬೇಕು. ಇದರಿಂದ ಜನರ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿಡಬಹುದು. ಆದರೆ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ವೈದ್ಯಕೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲೂ ಅಧಿಕ ನಿಯಂತ್ರಣ ರೋಗಿಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬಹುದು. ರೋಗಿಯ ಮಾತಿಗಿಂತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ನಿಯಮಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗುವ ಸಂದರ್ಭಗಳು ಕಾಣಬಹುದು.
ಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ ನಿಯಂತ್ರಣ
ಮಾಧ್ಯಮವು ಸಮಾಜದ ಚಿಂತನೆಗೆ ದಿಕ್ಕು ನೀಡುವ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಮಾಧ್ಯಮವೂ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಬಹುದು. ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಭಾವ, ಆರ್ಥಿಕ ಒತ್ತಡ, ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಹಿತಾಸಕ್ತಿ — ಇವೆಲ್ಲವೂ ಮಾಹಿತಿಯ ಹರಿವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಬಹುದು. ಇದರಿಂದ ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಸಿಗುವ ಮಾಹಿತಿ ಪೂರ್ಣವಾಗದೆ ಇರಬಹುದು.
ನಿಯಂತ್ರಣದ ಅಂಚು
ಹೀಗಾಗಿ ಒಂದು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಸತ್ಯ ಇಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ನಿಯಂತ್ರಣ ಅಗತ್ಯ. ಆದರೆ ಅತಿಯಾದ ನಿಯಂತ್ರಣ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಕುಗ್ಗಿಸುತ್ತದೆ. ನಿಯಂತ್ರಣ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಅರಾಜಕತೆ ಉಂಟಾಗಬಹುದು. ಅತಿಯಾದ ನಿಯಂತ್ರಣ ಇದ್ದರೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಕುಗ್ಗಬಹುದು. ಈ ಎರಡರ ನಡುವೆ ಸಮತೋಲನ ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯ.
ಪರಿಹಾರದ ದಾರಿ
ಹೀಗಾಗಿ ಪ್ರಶ್ನೆ ಹೀಗಾಗುತ್ತದೆ: ನಿಯಂತ್ರಣ ಇರಬೇಕು. ಆದರೆ ಎಷ್ಟು? ಇದರ ಉತ್ತರ ಒಂದು ಪದದಲ್ಲಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ: ಜವಾಬ್ದಾರಿ.
ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತವಾಗಿದ್ದರೆ ನಿಯಂತ್ರಣವು ದಮನವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದಲ್ಲಿ ಜನರ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು, ಸ್ವತಂತ್ರ ಮಾಧ್ಯಮ,
ಪಾರದರ್ಶಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು — ಇವೆಲ್ಲವೂ ಅತಿಯಾದ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ತಡೆಯುವ ಸಾಧನಗಳು.
ಕೊನೆಗೆ
“ಅವರು ಯಾಕೆ ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತಾರೆ?” ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಸರಳ ಉತ್ತರ ಇಲ್ಲ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಲು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ
ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಭಯ ಮತ್ತು ಅಸುರಕ್ಷತೆಯಿಂದ. ಆದರೆ ಒಂದು ವಿಷಯ ಸ್ಪಷ್ಟ. ನಿಯಂತ್ರಣ ಮತ್ತು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಇವೆರಡೂ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಗತ್ಯ. ಒಂದು ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಆರೋಗ್ಯಕರವಾಗಿರಲು ಈ ಎರಡರ ನಡುವೆ
ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಸಮತೋಲನ ಅಗತ್ಯ. ಆ ಸಮತೋಲನವೇ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಮಾನವ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಆಧಾರ.